Jakie umocowanie prawne ma przedsiębiorstwo społeczne?

 

W Polsce istnieje dość szeroki katalog podmiotów, które możemy nazwać przedsiębiorstwami społecznymi. Działalność każdego z nich regulowana jest innymi przepisami prawa. Możemy tu wyliczyć:

- spółdzielnie socjalne (w tym spółdzielnie socjalne zakładane przez osoby prawne), działające na podstawie ustawy o spółdzielniach socjalnych i prawa spółdzielczego,
- organizacje pozarządowe (stowarzyszenia i fundacje) prowadzące działalność ekonomiczną (w postaci działalności gospodarczej czy wyodrębnionego podmiotu, np. spółki z o.o. lub akcyjnej, niektórzy zaliczają do tego grona również organizacje pozarządowe prowadzące w sposób stały i regularny odpłatną działalność statutową), działające na podstawie ustawy o stowarzyszeniach, ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie oraz ustawy o fundacjach,

 

Dodatkowo możemy wyodrębnić podmioty ekonomii społecznej, a są nimi:

- centra integracji społecznej (CIS), działające na podstawie ustawy o zatrudnieniu socjalnym,zakłady aktywności - zawodowej (ZAZ), działające na podstawie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych,

- spółdzielnie pracy, spółdzielnie inwalidów i niewidomych oraz spółdzielnie osób prawnych, działające na podstawie prawa spółdzielczego,
- towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, działające na podstawie ustawy o działalności ubezpieczeniowej,
spółki z o.o. i spółki akcyjne działające w celach społecznych.


CIS-y i ZAZ-y są podmiotami ekonomii społecznej, które nie mają odrębnej osobowości prawnej. Mogą być prowadzone przez organizacje pozarządowe, kościelne osoby prawne lub jednostki samorządu terytorialnego.

Na razie nie ma w Polsce prawa, które regulowałoby działania wszystkich przedsiębiorstw społecznych bez względu na ich formę prawną, choć trwają prace nad ustawą, która podmiotom realizującym cele społeczne za pomocą działalności gospodarczej nadawałaby status uprawniający pod pewnymi warunkami do wielu ulg i uprawnień.

Jak sprawdzić, jakie przedsiębiorstwa społeczne działają w mojej gminie/powiecie/województwie?
Ponieważ przedsiębiorstwa społeczne mają bardzo różne formy prawne, nie ma jednego ich spisu. Stowarzyszenia, fundacje, spółdzielnie, spółki i towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych rejestrowane są w odpowiednich rejestrach Krajowego Rejestru Sądowego. Organizacje pozarządowe można wyszukać również w bazie portalu ngo.pl. Rejestry centrów integracji społecznej i zakładów aktywności zawodowej są prowadzone przez wojewodę województwa, na terenie którego działa dany zakład.

 

 

Źródło: Ekonomia społeczna, http://www.ekonomiaspoleczna.pl/x/609047